Καταγραφή και φωτογράφιση των ταφικών μνημείων του κοιμητηρίου της Ευαγγελίστριας με σκοπό την διαδραστική πληροφόρηση των επισκεπτών και την ανάδειξη της ιστορίας του
Μια πρόταση των Φίλων του Κοιμητηρίου Ευαγγελίστριας
Το κοιμητήριο της Ευαγγελίστριας ιδρύθηκε το 1880 από την Φιλόπτωχο Αδελφότητα Ανδρών Θεσσαλονίκης. Είναι χαρακτηρισμένο από την Ελληνική Πολιτεία ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο με την υπουργική απόφαση ΥΑ ΥΠΠΟ/ΔΙΛΑΠ/Γ/39014/1273/7-7-1994, όπως δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 617/Β/10-8-1994, και υπάγεται στην Εφορεία Νεοτέρων Μνημείων Κεντρικής Μακεδονίας. Συνδέεται άρρηκτα με την ιστορία της Θεσσαλονίκης και επιφανή τέκνα της αναπαύονται στον ίσκιο των κυπαρισσιών του.
Παρά τις κατά καιρούς προσπάθειες ιδιωτών και φορέων δεν έχει καταστεί μέχρι σήμερα δυνατή η συστηματική και στο σύνολό της ηλεκτρονική καταγραφή των ονομάτων που αναγράφονται στα ταφικά μνημεία, η φωτογράφιση των εν λόγω μνημείων και η αντιστοίχισή τους επί χάρτου. Ελάχιστες είναι οι δημοσιευμένες μελέτες για την ιστορική και καλλιτεχνική αξία του συνόλου των ταφικών μνημείων, προτομών, επιτύμβιων γλυπτών και ανάγλυφων του κοιμητηρίου και αποσπασματικές είναι οι ιστορικές και κοινωνιολογικέςέρευνες για όσους είναι ενταφιασμένοι εκεί.
Σκοπός των Φίλων του Κοιμητηρίου Ευαγγελίστριας, μιας ομάδας εθελοντών επιστημόνων της Θεσσαλονίκης, είναι η συγκέντρωση αρχειακών πληροφοριών και η ολοκλήρωση προσπαθειών που είχαν γίνει παλαιότερα ώστε να καταγραφούν όλα τα ονόματα που αναγράφονται στους οικογενειακούς και στους μεμονωμένους τάφους και να φωτογραφηθούν τα ταφικά μνημεία. Προβλεπόμενο αποτέλεσμα της παρούσας προσπάθειας θα είναι η δημιουργία ενός ηλεκτρονικού διαδραστικού χάρτη κοιμητηρίου όπου θα εμφαίνονται οι θέσεις κάθε ενός μνημείου, πληροφορίες σχετικά με τα έργα τέχνης που τα κοσμούν και τους δημιουργούς τους, τα ονόματα και οι ημερομηνίες των θανόντων αλλά και σύντομες βιογραφικές τους πληροφορίες. Έντυπο υλικό (π.χ., χάρτης διαδρομών) θα διατίθεται σε επισκέπτες του κοιμητηρίου.
Στόχος της προσπάθειας της ομάδας είναι η ανάδειξη της ιστορικής σημασίας του κοιμητηρίου Ευαγγελίστριας για την πόλη της Θεσσαλονίκης μέσω της μελέτης των πληροφοριών που θα συγκεντρωθούν και θα διατίθενται ελεύθερα σε ενδιαφερόμενους ερευνητές (ιστορικούς, κοινωνιολόγους, εθνολόγους, ιστορικούς τέχνης, κ.λπ.), αλλά και σε Έλληνες και αλλοδαπούς ιδιώτες και γενεαλόγους που αναζητούν στοιχεία για την οικογενειακή τους ιστορία ή τους Θεσσαλονικείς προγόνους τους.
Απώτερος στόχος είναι η ευαισθητοποίηση των πολιτών και της Πολιτείας για το κοιμητήριο της Ευαγγελίστριας, με σκοπό να αποκατασταθούν οι φθορές που έχει επιφέρει ο χρόνος, να συντηρηθούν τα ταφικά μνημεία, να στελεχωθούν επαρκώς οι υπηρεσίες του, να εκσυγχρονιστούν οι κτιριακές εγκαταστάσεις, να ενσωματωθεί ο χώρος στον ενεργό κοινωνικό ιστό της πόλης και να καταστεί το κοιμητήριο τόπος μνήμης, ανάπαυσης και περισυλλογής, αντάξιο της τιμής με την οποία οφείλει να περιβάλλει η πόλη τους νεκρούς της, κατά το πρότυπο άλλων κοιμητηρίων της ίδιας πόλης (π.χ. στρατιωτικών ή άλλων εθνοτήτων και κοινοτήτων) ή άλλων πόλεων και χωρών.
Τα ενδιάμεσα και τελικά αποτελέσματα της προσπάθειας των Φίλων του Κοιμητηρίου Ευαγγελίστριας θα διατεθούν αφιλοκερδώς στην Εφορεία Νεοτέρων Μνημείων Κεντρικής Μακεδονίας και στον Δήμο Θεσσαλονίκης καθώς και σε φορείς που επιθυμούν την ανάπτυξη τεχνολογιών αιχμής (apps) που θα διευκολύνουν την φυσική ή την εξ αποστάσεως πρόσβαση Ελλήνων και ξένων επισκεπτών στο Κοιμητήριο Ευαγγελίστριας. Τα δεδομένα που θα συγκεντρωθούν από την προσπάθεια θα διατεθούν επίσης σε ερευνητές με σκοπό την εκπόνηση πανεπιστημιακών διατριβών που θα αναδείξουν την ιστορία του τόπου και των ανθρώπων του.